Jaap Keller werkte mee aan de gedenksteen van zijn beste vriend. Het hielp hem in het rouwproces.

Jaap Keller zag ooit op een stille begraafplaats een jonge vrouw in haar eentje werken aan een indrukwekkend familiegraf. Ze was waarschijnlijk bezig een nieuw opschrift toe te voegen. Naast de gedenksteen had ze een tent opgezet. “Ik denk dat net haar moeder was overleden. Of iemand anders die haar zeer lief was.” Het tafereel maakte veel indruk op Keller. “Het zag eruit als een mooi eerbetoon, een soort ritueel.”

Rouw is een machteloos gevoel, op deze manier kon ik toch iets doen.

Toen zijn goede vriend Rinus van den Ende overleed, dacht hij terug aan dat meisje en haar stille werk. “Dat wilde ik ook. Rouw is een machteloos gevoel, op deze manier kon ik toch nog iets doen.”

Rinus had beenmergkanker. Het zag er even naar uit dat hij de ziekte had overwonnen. Dat verbaasde eigenlijk niemand. “Rinus was een onverwoestbare man”, zegt Keller. Zijn dood kwam daarom toch nog onverwacht. “Voor mij in ieder geval wel. Ik had er geen rekening meer mee gehouden.”

Dat Rinus begraven wilde worden, verbaasde ook veel mensen, herinnert Keller zich. “Ze namen aan dat hij gecremeerd wilde worden. Op de één of andere manier denken mensen dat altijd, als ze het niet weten. Dat laat weer zien dat je moet praten over dat soort dingen.”

Keller hielp mee bij de vormgeving en de keuze van het lettertype voor de gedenksteen. En hij mocht zelf ook de handen uit de mouwen steken. “Ik kende Timmerman Natuursteen al langer. Toen ik Martin uitlegde wat ik wilde, snapte hij me meteen.”

In de Nieuwerkerkse werkplaats kreeg Keller eenvoudige taken, zoals het plakken van sjablonen die worden gebruikt bij het zandstralen van letters en afwerken van de steen. “Ik ben twee dagen bezig geweest. Ik denk dat het belangrijk is geweest voor mij, om het verdriet te verwerken.”

Op de gedenksteen van Rinus staat een gedicht van één van zijn kinderen.

You’re like the sea: changeable, unfathomable, beautiful.
You’re never far.